دستاوردهاي جنبش اصلاح طلبي درميان مردم عرب خوزستان

كتبهاكاظم مجدم ، في 7 أغسطس 2008 الساعة: 12:01 م

دستاوردهاي جنبش اصلاح طلبي درميان مردم عرب خوزستان

يوسف عزيزي بني طرف

پس از دوم خرداد 76 وگسترش جنبش اصلاح طلبي درايران، مردم عرب خوزستان نيز از شميم عطر آگين آن بي نصيب نماندند زيرا خود نيز در خلق آن شركت فعال داشتند.

طبق آمارها ،حدود 95 درصد از آراي اين مردم به آقاي خاتمي تعلق گرفت و بي گمان خطابه هاي عربي ايشان در هنگامه انتخابات و درشهر هاي (محمره)خرمشهر و (خفاجيه)سوسنگر تاثير عاطفي نيكويي براين مردم خونگرم برجاي گذاشت.

از فضاي باز مطبوعاتي كه به كل كشور مربوط مي شود سهم اعراب فقط يك هفته نامه به زبان فارسي است كه بخشي از صفحاتش به مسائل آنان اختصاص دارد. اما روشنفكران عرب اين ديار همچنان برخواسته هاي قانوني خود مبني بر انتشار نشريه هايي به زبان عربي اصرار دارند .ظاهراً وزير محترم ارشاد پس از نامه ارسالي نگارنده وچاپ آن در عصر آزادگان، دستورات اكيدي در اين زمينه صادر كرده است كه منتظر نتايجش هستيم. واما تاثير جنبش اصلاح طلبي بر زندگي سياسي، فرهنگي واجتماعي اعراب خوزستان را در دو عرصه مهم ديگر نيز مي بينيم يكي عرصه انتخابات شوراها و مجلس و ديگري تقسيم پست ها و منصب هاي دولتي. از مسئله دوم آغاز ميكنم، اعراب ـ كه پيرامون شصت وپنج درصد جمعيت استان خوزستان را تشكيل مي دهند تا قبل از رياست جمهوري آقاي خاتمي از 120 پست مهم اين استان حدود يك يا دو پست را دراختيارداشتند يعني بين 83 /0 تا 6/1 درصد پست ها به 65 درصد جمعيت استان وبيش از 98 درصد پست ها در اختيار 35 د رصد بقيه بوميان قرار داشت.

در دوران رياست جمهوري آقاي خاتمي اين نسبت قدري تغيير يافت وشماره اين گونه پست هاي اختصاص يافته به مردم خوزستان به 17 پست (از 120 پست) رسيد يعني حدود 14 درصد پست ها به 65 درصد جمعيت استان تعلق گرفت گرچه اين آمار همچنان از عدالت و انصاف به دوراست اما نشان مي دهد كه جنبش اصلاح طلبي. تلنگري به ساختار بالاي حكومتي استان وارد كرده است.

درعرصه اول يعني انتخابات شوراها، اعراب خوزستان مشاركت خوبي داشتند كه پس از انتخابات رياست جمهوري. تجربه شيريني در زندگي قومي آنان بود. در اينجا قصد پرداختن به جزئيات آن انتخاب را ندارم اما بي گمان انتخابات شوراها عرصه تمرين نوعي دموكراسي براي مردم بومي خوزستان و بويژه جوانان بود گرچه اختيارات اين شوراها همچنان مبهم و محدود است از مهمترين دستاورد اين انتخابات كه در واقع دستاورد جنبش مدني واصلاح طلبي ايران درميان اعراب خوزستان است تشكيل انجمي به نام (لجنة الوفاق الاسلامي) يا كميته وفاق اسلامي است. البته اين گروه را نبايد با حزبي سراسري به اين نام اشتباه كنيم اين انجمن ظاهرا كوچك اما موثر عربي ايراني مشاركت فعالي درانتخابات شوراهاي اسلامي داشت به طوري كه توانست با كمترين امكانات با احزاب سراسري به هماوردي برخيزد وسه تن ازنامزدهاي خود را وارد شوراهاي شهر اهواز كند در ديگر شهرها وروستاهاي استان خوزستان نيز به نسبت جمعيت خود وارد شوراها شدند.

اكنون نيز اين گروه برمبناي تجربه يك سال گذشته كه با كوشش هاي فرهنگي ادبي واجتماعي همراه بوده پاي در عرصه انتخابات مجلس ششم نهاده است (لجنه الوفاق) كه خود را بخشي از جنبش مدني ايران مي داند دايره فعاليت خود را درميان مردم خوزستان و در شهرهاي اهواز وآبادان(عبادان) خرمشهر(محمره) شادگان(فلاحيه)، شوش، شوشتر، وبندر ماشهر(معشور)، دشت آزادگان(خفاجيه، حويزه و…) گروه گرچه در بسياري از هدف ها خود را به احزاب اصلاح طلب نزديك مي بيند اما در خواست هاي انتخاباتي خود دربرخي ويژگي هاي فرهنگي ومحلي تاكيد دارد وخواهان تحقق آنها در چارچوب قانوني اساسي است. اين انحمن از نامزدهاي مورد حمايت خود مي خواهد تا براي پيگيري اجراي اصل 15 قانون اساسي تعهد بسپارند درميان مؤسسان اين انجمن كه مي تواند در آينده به يك حزب ملي تبديل شود برخي از فرهيختگان ودانشجويان بومي حضور دارند.

بي گمان دستاوردهاي جنبش مدني منحصر به اين انجمن نيست بلكه هم اكنون گروههاي ديگري نيز درميان مردم خوزستان فعالند كه مهمترين آنها (مجتمع زنان عرب خوزستان) است كه در پيروزي آقاي خاتمي در انتخابات رياست جمهوري نقش داشت به نظر مي رسد ورازت كشور يا ارشاد مي تواند با اعطاي مجوز فعاليت به اين انجمن ها وگروه هاي فرهنگي محلي براي هميشه در دكان هاي چندنبش را كه برخي عناصر دركشورهاي همسايه و به نام (جبهه آزادي بخش فلان و بهمان) گشوده اند. ببندد و راه را براي فعاليت گروه هايي آماده سازد كه زاده جنبش مدني ايرانند وپايبندي وتعهد خود را به قانون اساسي وتماميت ارضي ايران اعلام كرده اند. وزارت كشور يا ارشاد با اعطاي مجوز فعاليت به اين گرو ه ها هموطنان عرب ايراني را به ايران وايراني دلبسته تر خواهد كرد و به آنان نشان خواهد داد كه در اين عرصه با ديگر شهروندان ايران زمين هيچ تفاوتي ندارند.

اگر دولت وحكومت اهتمامي ولو اندك به خواسته ها و حقوق قانوني اين مردم محروم و ستمديده روا دارد شك نداشته باشيم كه چشم ها همگي متوجه درون خواهد شد بگذاريد فعاليت مردم خوزستان از درون و در درون مرزها و به شكل قانوني ومدني آن باشد اين كار با شووينيسم وتبعيض انجام نمي گيرد، قدري سعه صدر و اهتمام لازم دارد.

دراين راه بايد موانع را از سر راه هنرمندان، شاعران و نويسندگان برداريم. اداره كل ارشاد خوزستان در اين زمينه، نقش عمده اي دارد. اين اداره كل با تشكيل بخش فرهنگي (متناسب با مقتضيات فرهنگي مردم) مي تواند موانعي را كه هم اكنون بر سر راه شكوفايي تئاتر، موسيقي، سينما، ادبيات و شعر عربي اين خطه وجود دارد برطرف سازد. بوروكراسي موجود وتنگ نظري هاي ناسيوناليستي باعث پژمردگي استعدادهاي بسياري از هنرمندان عرب خوزستان شده است آنچه گفته شد كمتر جزو وحقوق فرهنگي، مدني و انساني شهروندان ايراني (مردم بومي) است.

نيز درمسائل سياسي مي توان از تجربه كشورهاي ديگر بهره گرفت در كشوري مانند سوريه ، كه در مقايسه با ايران سيستم سياسي بسته اي دارد براي حدود سيصد هزار كردسوري دو حزب فعال وجود دارد يكي به نام حزب دموكراتيك مترقي كردستان و ديگري به نام حزب دموكراتيك كردهاي سوريه در پاكستان وهند وديگر كشورهاي چند قوميتي آسيا كه داراي نظام فدرال هستند قوميت از حقوق بسيار بالايي برخوردارند درايران برپايي جامعه مدني و استقرار مردمسالاري بدون توجه به حقوق انساني و مدني قوميت ها ناممكن است نخستين گام دراين زمينه اجراي اصل متوقف شده 15 قانون اساسي است كه بايد و پس از بيست سال از تصويب اين قانون بدون تبعيض درميان همه بخش هاي فرهنگي قومي ايران و از جمله مردم اين منطقه اجرا شود. اين اصل بر تدريس زبان وادبيات اقوام ايراني در مدارس وچاپ نشريه به زبان آنها تاكيد دارد اميد است مجلس ششم راه حل مناسبي براي اجراي اين اصل فراهم سازد.

نويسنده وروزنامه نگار، از خوزستان

روزنامه عصر آزادگان ـ زمستان 1378

أضف الى مفضلتك